Merakım depreşince Ubuntu 10.10 yerine Xubuntu 10.10 denedim. Aynı anda Eclipse tabanlı Aptana yerine PyPE kullanmaya da karar verdim. Hal böyle olunca elimdeki bilgisayar sanki iki misli güçlenmiş gibi tepki vermeye başladı.

Neden olduğunu anlamadığım bir şekilde Xubuntu bana Windows 98 kullandığım zamanları hatırlattı. Bu durum da hoş bir şey aslında. Bilgisayarla tanıştığım işletim sistemi olan Windows 98 halen tanıdığım en tatlı sistem.

Xubuntu Gnome’a çok benzeyen XFCE’yi kullandığından alışma zorluğu diye bir şey yok benim için. Bir de hemen sağ tuşa eklenen bu klasörün içinde terminal aç gibi süper akıllı kısayollar iyice güzelleştirmiş.

Henüz görmediyseniz mutlaka tavsiye ederim.

Bu sefer internetten değil Trabzon’daki bir satıcıdan -Eprom’dan- aldığım taşınabilir bilgisayar; Lenovo 3000 n500. Ürün sormak için girdiğim yerde adama “taşınabilir bilgisayar” diyince birkaç saniye afallamış bir şekilde bakıp “Laptop mı?” diye sordu. Bu başlangıca rağmen oradan alışveriş yapmış olmama hala şaşırmaktayım.

Alışveriş tam olarak 3 Haziran 2009 günü gerçekleşti. Lenovo 3000 N 500 beni Windows satın almak zorunda bırakmadı. Kullanmayacağım bir şeye para ödememiş olmak sanırım 60$ civarı bir tasarruf sağladı. Eve geldiğim gibi Pardus 2008.2 Canis aureus ile denedim ve çok şükür tanınmayan en ufak bir donanım parçacığı ile karşılaşmadım. Yanlız sadece birkaç saat Pardus ile kaldı ve yeni bilgisayarıma Ubuntu 9.04 Jaunty Jackalope kurdum. Bir haftadır bu şekilde kullanıyorum. Epeyce bir süre de böyle kullanmayı umuyorum. Önceki bilgisayarımı da ilk Ubuntu ile kullanmaya başlamış ama bazı donanım sorunları sebebiyle Pardus’a geçmiştim. Gerçi Pardus’ta da klavyeden ses ayarı yapamama sorununu artık iyice kanıksamışım ki yeni bilgisayarda kısayol kullanmayı hatırlamak için halen çaba gösteriyorum. :)

Bir an önce internete girmek ve rutin çalışmalarıma devam etmek dışında bir sebepten dolayı bilgisayara ihtiyaç duymadığımdan bu arada da bunun dışında bilgisayarın sağladığı hiç bir özelliği merak etme fırsatım olmadığından cihazın tam olarak özelliklerinin ne olduğunu bile hatırlamakta zorlanıyorum. Şimdi tekrar katalogdan baktığıma göre Intel Core 2 Duo T5800 işlemcisi 250GB HDD’si olan bir bilgisayarmış. Bluetooth falan da mevcut. Hoşuma gitti bu özellik ama muhtemelen eskiyinceye kadar en fazla bir iki kere kullanırım. Bir de şu sinir olduğum kamerası var. Tabi kamerayı kötü falan bulduğumdan değil, bilgisayarda kamera bulunmasından hoşlanmadığımdan sinir olduğum bir kamera o. Sadece çalışıp çalışmadığını kontrol ettim ve umarım bir daha kullamak zorunda kalmam. İşin ilginç tarafı tanıtmak için falan da uğraşmadım. Faydalı birşey olsa süründürürdü. Linux’ta tanıtılamıyor diye yalan da uyduramayacağım. :(

Eski bilgisayarım zamandında aldığım ama kullanmaya pek fırsat bulamadığım Hi-Level 1GB DDR2 667Mhz bir bellek birimim vardı. Cihazı satın aldığım gibi onu da eklettim ve normalde 1 GB olan bellek kapasitesi iki katına çıkmış oldu.

Yeni bilgisayarım 2.7kg ağırlığında. Yani bu sefer de ağır bir taşınabilir bilgisayar almak zorunda kaldım. Önceki bilgisayarım 2.8kg’dı. Sırf hafif olsun diye 13″ almak istiyordum ama ne yazık ki mümkün olmadı. Artık darısı sonraki bilgisayarımın başına.

Önceki bilgisayarlarım gibi bu bilgisayarımın da özel bir adı var. Ancak bu sefer marka temelli bir isim koymayı seçtim. İlk defa böyle bir isimlendirme yapıyorum. Bu muhtemelen daha önce Lenovo almayı kafama koymuş olmamdan kaynaklandı. Gerçi ben X300 veya X301 gibi bir modeli ilerleyen zamanda almayı düşünüyordum ama 3000 N 500′de fena fikir değilmiş. Yeni cihazımın ismi Abaccus abaccus lenovvus oldu. (Dikkat w değil iki tane v harfi içeriyor ve italik yazılıyor.) Neden böyle isimler seçtiğimi merak edene ufacık bir biyoloji sistematiği dersi vererek anlatabilirim. Önceki bilgisayarlarımın isimlerini hatırlamak gerekirse (geriye doğru): Abaccus abaccus abaccus ve Abaccus abaccus yediagustosus :)

Alışveriş yaparken sordum: “Linux uyumlu mu?” Gelen cevap “Bilmiyorum ama Vista uyumlu.” şeklindeydi. Alışverişten vaz geçirmenin bir yolunu bulabilirdim. Hatta bundan sonra sattıkları cihazı doğru düzgün tanısınlar diye kesin alacak olmamıza rağmen ilk önce “Almıyorum o zaman.” bile dedim. Neyse aldık, eve geldik. Cihazı açtım, kurdum içinden biri XP için, biri Vista için ayrı iki CD çıktı. Babamın bilgisayarına kurulum on dakika falan sürdü. Deneme baskısı her şey tamam. Cihaz iyi bir şeye benziyor.

Bu arada bir de benim Pardus’lu A. a. abaccus‘de deneyeyim edim. Bilgisayarı açarken yazıcının USB kablosunu taktım. Açılınca Tasma’dan kontrol ettim. Yazıcı kullanıma hazır. Hemen yazdırmak için kenarda tutuğum belgelerden birini yazdırdım. Sonuç mükemmel. Herhangi bir pisi paketi kurmaya bile gerek kalmadı. Ah bir de bunu bize ürünü satmak isteyen satıcı bilse ne güzel olacaktı. Mirapark’a yolum ne zaman düşer bilmem ama yakında gider ve aynı adamı bulursam söylerim. Bana sattığı ürün o bilmese de Windows’tan çok Pardus uyumlu. Sürücü kurulumu yapmaya bile gerek yok.

Halen daha önemsenmemesi şaşırtıcı değil mi?

Diğer ülkelerde durum nedir bilmiyorum ama bizim ülkemizde herhangi bir donanımın GNU/Linux ile sorunsuz çalıştığını belgeleyen herhangi bir test sonucu yayınlanmıyor. Donanımlar buna ilişkin bir sertifika ile dağıtılmıyor. Bu bir kenara gidip soru soracağınız herhangi bir satış sorumlusu da GNU/Linux’dan haberdar değil. Tek çare ürünü almadan önce internette araştırma yapmak ve çıkan sonuçlara güvenmek. Yani vitrinde gördüğünüz bir ürün hakkında uğraşmadan bilgi edinmek olası değil.

Zamanında Windows Vista yeni piyasaya çıktığında ürünlerin üstünde ne kadar uyumlu olduklarına ilişkin logolar bulunurdu. Hatta benim bilgisayarımda (Windows XP ile gelmiş olmasına rağmen) bir tane var. Tamam Microsoft bunu ticari güç ile yapıyor ama GNU/Linux için bu halen bir hayal mi?

Aldığım bilgisayarın ses aç kapa düğmesinden tutun da en gereksiz fonksiyon tuşlarına kadar hepsinin genel geçer dağıtımlarda %100 çalışır olmasını beklemek hakkım. Kaldı ki sadece Ubuntu için bile böyle bir test yapılsa diğer dağıtımlar buna kendini uyduracaktırlar. En azından Türkiye’de satılan donanımlar için “Pardus’a tam olarak uyumludur.” damgası istiyorum.

Bunu test edecek kimse yok demek de pek mümkün değil. Google’da Linux Compatibility Test araması yapmak yeterli.

Kendisine bu ciddi yazısından dolayı teşekkür ederken aklıma nedense kendi çevremden birkaç örnek geliyor.

Üstüne konuştuğu konu ile ilgili hiç bir akademik yayın hakkında bilgi sahibi olmadan canlının evrimi ile ilgili sadece ondan bundan duyduklarını söylemekte karşı konulmaz bir zevk bulan hatta kimisi yaşam bilimle bile alakalı olmayan insanlar o kadar çok ki bu dünyada, onları gördükçe açık kaynak yazılımlardan birazcık eksik bilgi ile bahsetmeye kalkışan arkadaş pek masum kalıyor.

Bizim okulu FSF‘ye şikayet mi etsek?

Sonradan gelen bir ek: http://tr.pardus-wiki.org/NASIL:ies4linux adresinde Pardus’ta nasıl İnternet Explorer çalıştırılabileceği anlatılmaktadır. Bilgilendirme için Selim Tavşan‘a teşekkür ederim.